Uw kind heeft zijn eerste tandjes en u vraagt zich af hoe u gaatjes voorkomt. Of uw kind is al wat ouder en poetsen is elke avond een gevecht. Gaatjes zijn het meest voorkomende gebitsprobleem bij kinderen, en toch zijn ze grotendeels te voorkomen met een paar vaste gewoontes. Goede tandverzorging voor kinderen is geen kwestie van dure middelen, maar van regelmaat.
Waarom melktanden aandacht verdienen
Melktanden vallen uit, dus waarom zou u er zuinig op zijn? Omdat ze tot ver in de basisschoolleeftijd meegaan en intussen belangrijk werk doen. Uw kind kauwt en praat ermee, en ze houden de ruimte vrij voor de blijvende tanden die eronder groeien. Een gaatje in een melktand doet net zo veel pijn als in een blijvende tand en kan ontsteken. Gaat een melkkies daardoor te vroeg verloren, dan schuiven de buren in het gat en komt de blijvende kies scheef door. Bovendien leert een kind dat vroeg went aan poetsen en aan de tandarts, dat later moeiteloos vol te houden.
Poetsen vanaf het eerste tandje
Begin met poetsen zodra het eerste tandje doorbreekt. Gebruik een kleine, zachte borstel en een klein beetje fluoridetandpasta die bij de leeftijd past: peutertandpasta tot ongeveer vijf jaar, daarna een tandpasta met meer fluoride. Poets twee keer per dag, ’s ochtends en ’s avonds voor het slapen, en bouw dat op naar twee minuten. Het avondpoetsen is het belangrijkste, omdat er ’s nachts weinig speeksel is om de tanden te beschermen.
Kinderen kunnen pas rond hun tiende jaar echt goed zelf poetsen. Laat uw kind daarom zelf beginnen en poets daarna zelf na, met aandacht voor de kiezen achterin en de rand langs het tandvlees. Zodra de kiezen tegen elkaar aan staan, is het goed om tussen die kiezen te reinigen met floss of een rager. Ook dat is in het begin werk voor de ouder.
Vindt uw kind poetsen vervelend, dan helpt een vaste plek en een vast moment vaak meer dan een beloning. Een liedje van twee minuten, een zandloper of samen voor de spiegel poetsen maakt het leuker. Een elektrische kindertandenborstel kan motiveren, maar een handborstel werkt net zo goed als u goed napoetst.
Minder zoete momenten, niet alleen minder suiker
Niet de hoeveelheid suiker is het grootste probleem, maar het aantal keren per dag dat uw kind iets zoets eet of drinkt. Na elke hap of slok maken bacteriën zuur, en het speeksel heeft daarna tijd nodig om het glazuur te herstellen. Krijgt het gebit die tijd niet, dan ontstaan gaatjes. Houd het daarom bij drie maaltijden en een paar tussendoortjes per dag, en geef tussendoor water of thee zonder suiker. Vruchtensap en limonade in een fles of tuitbeker zijn berucht, zeker rond het slapen; geef ’s nachts alleen water. Fruit, groente en kaas zijn prima tussendoortjes, zolang het aantal momenten beperkt blijft.
Vroeg naar de tandarts
Neem uw kind al mee zodra de eerste tandjes er zijn, bijvoorbeeld als u zelf op controle komt. Zo went het aan de stoel en de geluiden zonder dat er iets hoeft te gebeuren, en krijgt u poetsadvies dat past bij het gebit van uw kind. Tandartszorg voor kinderen tot 18 jaar wordt vergoed uit de basisverzekering, dus de kosten hoeven geen drempel te zijn. Komen de blijvende kiezen door, dan kunnen we de groeven sealen, zodat voedsel er minder makkelijk in blijft zitten.
Beginnend gaatje herkennen
Een beginnend gaatje is thuis lastig te zien, maar er zijn signalen waar u op kunt letten:
- Witte, krijtachtige vlekjes langs de tandvleesrand, vaak op de voortanden.
- Bruine of donkere plekjes in de groeven van de kiezen.
- Pijn of een vervelend gevoel bij zoet, koud of warm.
- Een kind dat ineens aan één kant kauwt of bepaald eten weigert.
Ziet u zoiets, maak dan een afspraak. Een beginnend gaatje kan vaak nog tot stilstand worden gebracht met fluoride en beter poetsen, zonder boren.
Heeft u vragen over het poetsen bij uw kind, of wilt u uw kind laten wennen aan de tandarts? Bij Mondzorg Brabant in Breda zijn kinderen van harte welkom, ook als ze gewoon een keer komen kijken. Maak een afspraak bij Mondzorg Brabant in Breda.